
Projekt obejmuje jeden moduł B+R, planowany do realizacji przez JHJ Sp. z o.o. (lider) oraz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu (konsorcjant).
Tematyka badań dotyczy opracowania innowacyjnego biopreparatu dezaktywującego mykotoksyny. Produkt projektu służyć będzie rozwiązaniu jednego z istotnych problemów rolnictwa (hodowli zwierząt) i łańcucha żywnościowego – zatrucia pasz oraz produktów odzwierzęcych mykotoksynami – metabolitami wtórnymi wytwarzanymi przez wiele grzybów strzępkowych, m.in. z rodzajów Aspergillus, Fusarium, Penicillium i Alternaria. Stanowią one zagrożenie dla zdrowia zwierząt i ludzi – mogą wywoływać zarówno ostre zatrucia, jak i chroniczne dolegliwości. Ich działanie na organizm może być kancerogenne, mutagenne, teratogenne, estrogenne, neurotoksyczne lub immunotoksyczne. Narażenie zwierząt na szkodliwe działanie tych metabolitów jest duże. Problemy zdrowotne zwierząt przekładają się na ich rozwój, przyrost masy, kłopoty rozrodcze i wydajność, a to z kolei oznacza straty ekonomiczne dla hodowców. Prowadzone obecnie pogłębione badania dowodzą także wpływu mykotoksyn na zdrowie konsumentów spożywających produkty odzwierzęce.
Przewidzianych jest pięć zadań, zaplanowanych do realizacji w okresie styczeń 2026 r. – czerwiec 2029 r.:
1.Selekcja bakterii fermentacji mlekowej pod względem zdolności unieszkodliwiania mykotoksyn fuzaryjnych (DON, ZEA, FUM). Badania przemysłowe. Realizator: UEP.
2.Przygotowanie i utrwalenie hodowli wyselekcjonowanych bakterii LAB w warunkach przemysłowych i przetestowanie ich zdolności detoksyfikujących w mieszankach paszowych. Badania przemysłowe. Realizator: JHJ.
3. Opracowanie metod zwiększenia zdolności usuwania toksyn fuzaryjnych (DON, ZEA, FUM) przez wyselekcjonowane bakterie LAB i stabilności kompleksów bakterie-toksyna lub produktów degradacji w symulowanym przewodzie pokarmowym. Badania przemysłowe. Realizator: UEP.
4.Rozwój produktu – przygotowanie i przetestowanie prototypów opartych na pre-prototypie opracowanym w zadaniu 2 z odpowiednio dobranych składem bakterii LAB z zastosowaniem sposobu modyfikacji opracowanym w zadaniu 3. Prace rozwojowe. Realizator: JHJ.
5. Koszty pośrednie. Realizator: JHJ, UEP.
Efektem projektu będzie opracowanie biopreparatu dezaktywującego mykotoksyny, ze szczególnym naciskiem na toksyny fuzaryjne: deoksyniwalenol (DON), zearalenon (ZEA) i fumonizynę B1 (FUM B1), które stanowią istotne zagrożenie. Do składu biopreparatu wprowadzone zostaną szczepy żywych lub inaktywowanych bakterii fermentacji mlekowej, które stanowić będą o charakterze, skuteczności działania produktu i pozytywnym wpływie na zwierzęta. Planowana agenda badawcza obejmuje badania w symulowanym przewodzie pokarmowym co pozwoli znacznie lepiej odzwierciedlić warunki z uwagi na złożony skład roztworów imitujących poszczególnych etapy przewodu pokarmowego, jak również uwzględnienie kolejnych sekwencji transferu kompleksów bakterii z mykotoksynami.
Wdrożenie wyników przewidziane jest bezpośrednio po zakończeniu projektu (poza projektem) w działalności gospodarczej lidera konsorcjum – JHJ, który posiada wszelkie niezbędne zasoby do tego celu.
Biopreparat, będący wynikiem projektu, zaoferowany zostanie rolnikom – hodowcom drobiu, bydła, trzody chlewnej, zwierząt futerkowych. Innowacyjny biopreparat sprzedawany będzie producentom (mieszalniom) pasz, którzy dodawać go będą do pasz pełnoporcjowych przygotowywanych dla poszczególnych gatunków i grup zwierząt. To najwięksi odbiorcy biopreparatów, zarówno na rynku polskim, jak i unijnym, który biopreparaty uznaje za produkty paszowe. Innymi odbiorcami innowacyjnego biopreparatu będą duzi hodowcy posiadający własne mieszalnie w gospodarstwach rolnych (m.in. producenci drobiu rzeźnego). Dopełnieniem będzie sprzedaż detaliczna za pośrednictwem hurtowni i sklepów rolniczych zaopatrujących gospodarstwa rolne. Kolejnym kanałem dystrybucji będzie eksport poza kraje Unii Europejskiej. JHJ prowadzi obecnie certyfikację swoich wyrobów na rynkach azjatyckim (Chiny, Tajlandia) i afrykańskim (Egipt). Zakłada się, że innowacyjny biopreparat w 2029 roku będzie także eksportowany poza Unię Europejską.
Wartość projektu (całkowity koszt projektu): 5 509 236,07 zł
Wysokość wkładu Funduszy Europejskich: 4 332 896,60 zł