Poradniki dla Hodowców
Strona główna » Wiedza i inspiracje » Dodatki paszowe – czym są, jakie są ich rodzaje i jak dobrać je do gatunku i etapu produkcji?

Dodatki paszowe – czym są, jakie są ich rodzaje i jak dobrać je do gatunku i etapu produkcji?

Spis treści

Na etykiecie paszy dla prosiąt znajdziesz kilkanaście pozycji w rubryce „dodatki”. Które z nich decydują o tym, czy odsadzenie przejdzie spokojnie, a które są tylko uzupełnieniem? W tym przewodniku porządkujemy rodzaje dodatków paszowych i pokazujemy, jak dobrać je do gatunku i etapu produkcji.

Czym są dodatki paszowe? Definicja w jednym akapicie

Dodatki paszowe to substancje, mikroorganizmy lub preparaty celowo dodawane do paszy lub wody, aby poprawić jakość paszy, jej wykorzystanie albo wyniki i zdrowie zwierząt. Należą do nich między innymi probiotyki, zakwaszacze, enzymy, dodatki ograniczające działanie mikotoksyn i dodatki fitogeniczne.

Dodatek paszowy, premiks, mieszanka uzupełniająca – czym się różnią?

PojęcieCo to jest
Dodatek paszowyPojedynczy składnik o określonej funkcji (np. probiotyk, zakwaszacz)
PremiksMieszanka dodatków, często witamin i mikroelementów, z nośnikiem, do dalszego wymieszania z paszą
Mieszanka uzupełniającaGotowy produkt paszowy przeznaczony do łączenia z inną paszą, a nie do samodzielnego skarmiania

Jakie są rodzaje dodatków paszowych?

W praktyce hodowca najczęściej spotyka pięć grup dodatków, z których każda odpowiada na inne wyzwanie na fermie.

Probiotyki i postbiotyki

Probiotyki to żywe mikroorganizmy, najczęściej bakterie kwasu mlekowego, wspierające równowagę mikroflory jelitowej. Postbiotyki działają na zbliżonej zasadzie, ale bazują na metabolitach i składnikach bakterii, a nie na żywych kulturach. Więcej o tej grupie piszemy w artykule bakterie kwasu mlekowego – czym są.

Zakwaszacze – kwasy organiczne w paszy i wodzie

Kwasy organiczne obniżają pH paszy lub wody, tworząc mniej korzystne warunki dla wielu bakterii chorobotwórczych i wspierając trawienie. Mechanizm ich działania opisujemy szerzej w artykulejak działają zakwaszacze w paszy.

Dodatki ograniczające działanie mikotoksyn

Ta grupa działa na dwa sposoby – poprzez adsorpcję, czyli wiązanie toksyn w przewodzie pokarmowym, oraz biotransformację enzymatyczną, czyli rozkład toksyn do nieszkodliwych form. Szczegółowe strategie ochrony paszy opisujemy w artykule neutralizacja mikotoksyn 2026.

Fitogeniki i dodatki wspierające wątrobę

Substancje roślinne, takie jak tymol, karwakol czy aldehyd cynamonowy, wspierają trawienie i mikroflorę jelitową, a związki takie jak sylimaryna czy cynaryna wspomagają funkcje wątroby, szczególnie w okresach zwiększonego obciążenia metabolicznego zwierzęcia.

Zakiszacze i stabilizatory paszy objętościowej

Dodatki technologiczne stosowane przy zbiorze kiszonek i sianokiszonki wspierają prawidłowy przebieg fermentacji oraz stabilność tlenową paszy po otwarciu pryzmy czy balotu.

Jak dobrać dodatek paszowy do gatunku i etapu produkcji?

Gatunek / etapTypowe wyzwanieGrupa dodatkówPrzykład z oferty JHJ
Prosięta po odsadzeniuStres jelitowy, zmiana dietyProbiotyki, zakwaszaczeLavipan® GOLD
Lochy prośne i karmiąceKondycja, jakość paszyZakwaszacze, ochrona przed mikotoksynamiBaracid®
Brojlery, pierwsze dni życiaBudowa odporności, jakość wodyProbiotyki, zakwaszacze wodyLavipan® GOLD, FitoAcid Advance P
Kury nioskiStabilność produkcji, jakość jajProbiotyki, fitogenikiLavipan® GOLD
Krowy mleczneStabilność żwacza, jakość kiszonkiZakiszacze, ochrona przed mikotoksynamiDioDan, ToxControl® Advance MAX
CielętaBudowa mikroflory jelitowejProbiotykiLavipan® Ruminants

Trzoda chlewna: prosięta, warchlaki, tuczniki, lochy

Największym wyzwaniem u trzody jest okres odsadzenia, kiedy zmiana diety i rozstanie z maciorą obciążają jelita prosiąt. U loch prośnych i karmiących zasadnicze znaczenie ma natomiast utrzymanie kondycji i jakości pobieranej paszy przez cały cykl rozrodczy.

Drób: brojlery, kury nioski, indyki

Pierwsze dni życia decydują o tym, jak szybko ukształtuje się stabilna mikroflora jelitowa ptaków, a jakość wody pitnej ma bezpośrednie przełożenie na presję patogenów w całym cyklu produkcyjnym.

Bydło: krowy mleczne, cielęta, bydło mięsne

U przeżuwaczy najwięcej zależy od jakości paszy objętościowej – kiszonki i sianokiszonki – oraz stabilności żwacza, a u cieląt szczególnie ważne jest wsparcie mikroflory jelitowej od pierwszych dni odchowu.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze producenta dodatków paszowych?

Warto sprawdzić, czy producent prowadzi własne zaplecze badawczo–rozwojowe, posiada certyfikaty jakości takie jak ISO 9001, GMP+ i HACCP, dokumentuje zastosowane technologie oraz oferuje doradztwo techniczne przy doborze dodatków do konkretnej fermy. JHJ Sp. z o.o. to polski producent dodatków paszowych z Nowej Wsi (gm. Gizałki), działający od 2001 roku, posiadający certyfikaty ISO 9001, GMP+ i HACCP oraz współpracujący naukowo z Uniwersytetem Ekonomicznym w Poznaniu, Uniwersytetem Przyrodniczym we Wrocławiu, Politechniką Łódzką i Państwowym Instytutem Weterynaryjnym.

Najczęstsze błędy w stosowaniu dodatków paszowych

Do częstych błędów należą traktowanie dodatku jako zamiennika poprawy warunków utrzymania zwierząt, łączenie kilku produktów bez wcześniejszego planu żywieniowego, przerywanie stosowania po pierwszych dobrych wynikach oraz pomijanie jakości wody, która często jest równie ważnym nośnikiem dodatków jak sama pasza.

Najczęściej zadawane pytania o dodatki paszowe

Co to są dodatki paszowe?

To substancje, mikroorganizmy lub preparaty dodawane do paszy lub wody w określonym celu, na przykład poprawy trawienia, stabilności paszy lub zdrowia przewodu pokarmowego. Nie są materiałem paszowym, lecz jego uzupełnieniem.

Jakie są rodzaje dodatków paszowych?

W praktyce hodowca najczęściej spotyka probiotyki, zakwaszacze, enzymy, dodatki ograniczające działanie mikotoksyn i fitogeniki.

Czym dodatek paszowy różni się od premiksu?

Dodatek to pojedynczy składnik o określonej funkcji. Premiks to mieszanka dodatków, często witamin i mikroelementów, z nośnikiem, przeznaczona do dalszego wymieszania z paszą.

Czy dodatki paszowe zastępują antybiotyki?

Nie są lekami i nie leczą chorób. Wspierają przewód pokarmowy i odporność, dzięki czemu pomagają ograniczyć sytuacje, w których leczenie jest potrzebne. Leczenie zawsze prowadzi lekarz weterynarii.

Jak dobrać dodatek paszowy do etapu produkcji?

Zacznij od najczęstszego wyzwania na danym etapie, na przykład odsadzenie prosiąt, pierwsze dni piskląt czy jakość kiszonki. Do niego dobierz grupę dodatków i sprawdź zalecenia stosowania na karcie produktu.

Kto produkuje dodatki paszowe w Polsce?

Dodatki paszowe produkuje w Polsce kilka firm. JHJ Sp. z o.o. z Nowej Wsi (gm. Gizałki) od 2001 roku wytwarza probiotyki, zakwaszacze, preparaty ograniczające działanie mikotoksyn, zakiszacze i preparaty do suchej dezynfekcji.

Czy dodatki paszowe można łączyć?

Tak, wiele grup działa komplementarnie, na przykład zakwaszacze i probiotyki. Łączenie warto zaplanować z doradcą żywieniowym, aby uniknąć dublowania funkcji.

Dodatek paszowy to narzędzie, nie zamiennik dobrej praktyki

Dobór dodatków paszowych ma sens tylko wtedy, gdy odpowiada na konkretne wyzwanie na danym etapie produkcji – a nie zastępuje podstawowej higieny, jakości surowców i dobrych warunków utrzymania zwierząt. Sprawdź pełną ofertę dodatków paszowych JHJ lub, jeśli nie wiesz, który dodatek pasuje do Twojej fermy, skontaktuj się z doradcą JHJ.

KONTAKT

Masz pytania?
Napisz do nas!

Nasz specjalista udzieli Ci odpowiedzi.
Zgoda na przetwarzanie danych osobowych*
Copyright © JHJ Sp. z o.o.